
สินค้า A ที่ค้างเกิน 180 วัน คือสินค้าที่มีอันดับสูงตามเกณฑ์ ABC ที่เลือก แต่มีสินค้าบางส่วนอยู่ในคลังมานานตามวันที่ตั้งต้นของรายงาน สัญญาณนี้ชวนให้ตรวจว่าเงินผูกอยู่กับล็อตใด และยังต้องถือสินค้าปริมาณเท่าไร เกณฑ์ 180 วันใช้เป็นตัวอย่างเพื่อคัดรายการตรวจสอบและควรปรับตามอายุสินค้า รอบจัดซื้อ และรูปแบบธุรกิจ
อ่าน A และ 180 วันแยกกัน
- หาก A มาจากยอดขายย้อนหลัง SKU นี้อาจยังทำรายได้สูง แต่ล็อตเก่าอาจถูกข้ามระหว่างหยิบ
- หาก A มาจากมูลค่าคงเหลือ ณ วันตัดยอด ความเสี่ยงหลักคือเงินผูกอยู่กับสินค้าในคลัง ควรตรวจว่ากระจุกในล็อตหรือคลังใด
- หาก A มาจากมูลค่าการใช้ ให้เทียบช่วงที่ใช้จัดอันดับกับอัตราการใช้ปัจจุบัน ยอดใช้ช่วงก่อนอาจยังสูงแม้คำสั่งซื้อล่าสุดลดลง
- FSN วัดการเคลื่อนไหวตามช่วงเวลา ส่วน Aging วัดอายุของจำนวนที่ยังคงเหลือ การใช้วันที่รับล็อตและวันที่จ่ายล่าสุดให้ผลคนละแบบ
ตัวอย่างสมมติ
SKU A01 อยู่กลุ่ม A ตามยอดขายย้อนหลัง คงเหลือ 120 ชิ้น ต้นทุนตัวอย่างชิ้นละ 500 บาท ในจำนวนนี้ 40 ชิ้นอยู่ในล็อตที่รับมาเกิน 180 วัน ดังนั้นมูลค่าคงเหลือรวมคือ 60,000 บาท และส่วนที่อายุเกินเกณฑ์มีมูลค่า 20,000 บาท หรือหนึ่งในสามของมูลค่าคงเหลือ SKU นี้ยังขายได้ หากยอดใช้ล่าสุดอยู่ที่ 20 ชิ้นต่อเดือน สต็อกทั้งหมดเทียบเท่าประมาณ 6 เดือน ภายใต้สมมติฐานว่ายอดใช้คงที่ สินค้าทุกชิ้นขายได้ และยังไม่รวมรายการรับหรือจอง ตัวเลขนี้ช่วยตั้งคำถามว่าจะชะลอรับเพิ่มหรือย้ายล็อตเก่าไปตำแหน่งหยิบก่อน โดยต้องตรวจระยะเวลาจัดหาและความต้องการที่จองไว้ประกอบ
ตรวจสาเหตุก่อนเลือกวิธีจัดการ
- ยืนยันฐาน ABC วันตัดยอด และนิยามอายุ ตรวจกรณีโอนคลังหรือรับคืนที่อาจเปลี่ยนวันที่ในรายงาน
- เจาะ SKU ลงถึงคลังและล็อต เทียบจำนวนในระบบกับของจริงและสถานะพร้อมขาย
- เทียบยอดจ่ายล่าสุด แผนขาย รายการจอง และใบสั่งซื้อที่ยังเปิด แยกผลจากฤดูกาลหรือคำสั่งซื้อครั้งใหญ่
- ตรวจลำดับหยิบ เช่น FIFO หรือ FEFO ตามนโยบายสินค้า ตรวจตำแหน่งและล็อตที่ถูกข้าม
- เลือกทางจัดการตามสาเหตุ หากซื้อเกินให้ทบทวนขนาดสั่งซื้อ หากมีความต้องการที่คลังอื่นให้ประเมินการโอน หากมีปัญหาคุณภาพให้แยกตรวจตามขั้นตอน แล้วนัดทบทวนยอดเกินอายุและผลกระทบต่อการส่งมอบ
ใช้รายงานติดตามผล
ติดตามจำนวนและมูลค่าที่เกิน 180 วันเทียบกับยอดคงเหลือทั้งหมด พร้อมแยกผลตามล็อต คลัง และฐาน ABC เดิมเพื่อเปรียบเทียบแต่ละงวดได้ ให้ผู้รับผิดชอบระบุสาเหตุ การดำเนินการ และวันทบทวน การรวมข้อมูลตามล็อตและการเตือนอัตโนมัติขึ้นกับรุ่นและการตั้งค่าระบบ สำหรับการประเมินกับ MDSoft ควรเตรียมตัวอย่างรายงาน ABC, Aging และรายการเคลื่อนไหวของ SKU เดียวกัน
อ่านวิธีเลือกฐาน ABC จากยอดขาย มูลค่า และการเคลื่อนไหว · ติดต่อ MDSoft เพื่อประเมินรายงานสต็อก
วิดีโอพื้นฐานการแบ่งสินค้า ABC
คลิปบริษัทอธิบายการแบ่ง A, B และ C เพื่อให้เข้าใจว่ากลุ่ม A สื่อถึงความสำคัญตามเกณฑ์ที่เลือก ส่วนการตรวจว่าล็อตใดค้างเกิน 180 วันให้ใช้ขั้นตอนในบทความนี้

คำถามที่พบบ่อย
- ต้องหยุดซื้อสินค้ากลุ่ม A ที่มีล็อตเก่าทันทีหรือไม่? ให้ดูยอดพร้อมขาย ความต้องการที่ยืนยันแล้ว สต็อกที่รับเข้า และเวลาจัดหาก่อนตัดสินใจ
- สินค้า A ที่ค้างนานเป็นสินค้าที่ขายไม่ได้ทั้งหมดหรือไม่? ตรวจระดับล็อต สินค้าเดียวกันอาจมีทั้งล็อตเก่าและล็อตใหม่ที่ยังจ่ายสม่ำเสมอ
- อายุคงคลังกับระยะเวลาที่ไม่จ่ายเหมือนกันหรือไม่? อายุคงคลังวัดจากวันที่ตั้งต้นของจำนวนที่เหลือ ส่วนระยะเวลาที่ไม่จ่ายวัดจากการจ่ายครั้งล่าสุด
แหล่งอ้างอิง
Oracle Inventory User’s Guide: ABC Analysis อธิบายหลักการจัดอันดับตามฐานที่กำหนด



